Używając kolorowe papiery nieraz zastanawiamy się czy papiery intensywnie barwione mogą być przyjazne dla środowiska. Odpowiedź brzmi: tak! Niestety nie wszystkie i nie w tym samym stopniu. Warto więc wiedzieć, które kolorowe papiery są wyprodukowane zgodnie z normami ekologicznymi. Jak je rozpoznać dowiesz się w poniższym artykule.
Co sprawia, że papier barwiony w masie jest ekologiczny
Aby uzyskać produkt spełniający normy ekologiczne, papiernie muszą przestrzegać wielu warunków dotyczących całego procesu technologicznego, a nawet sposobu zarządzania. Najważniejszymi są:
1. Pochodzenie włókien
-
Certyfikowana celuloza – certyfikaty FSC i PEFC gwarantują odpowiedzialną gospodarkę leśną
-
Włókna z recyklingu – im wyższa zawartość, tym mniejszy „ślad węglowy”
-
Celuloza TCF/ECF – bielenie bez chloru lub z niskim udziałem chloru
2. Rodzaj barwników
-
Wolne od metali ciężkich (np. kadmu, chromu, ołowiu)
-
O wysokiej odporności na światło – dzięki nim papier starzeje się wolniej, jest trwalszy i bardziej „eko”, gdyż ma dłuższy cykl życia produktu
-
Dopuszczone w certyfikatach ekologicznych - listę substancji ograniczonych ma m.in. EU Ecolabel
3. Proces barwienia w masie
-
Barwienie w masie, w odróżnieniu od barwienia powierzchni arkusza, pozwala na jednokrotne zabarwienie całej celulozy, dzięki czemu można:
-
zmniejszyć liczbę procesów wykańczania powierzchni papieru
-
zredukować ilość wody i energii
-
zminimalizować użycie powłok, lakierów i pigmentów powierzchniowych
-
4. Energia i emisje
Papier ekologiczny powinien być produkowany jest przy zastosowaniu:
-
energii z OZE
-
systemów obiegu zamkniętego wody
-
neutralności węglowej
5. Dodatki chemiczne
Im mniej chemii, tym papier bardziej „eko”. Kluczowe są:
-
brak optycznych rozjaśniaczy (OBA)
-
biodegradowalne środki pomocnicze
-
ograniczenie syntetycznych wypełniaczy
Kiedy papier kolorowy może nie być ekologiczny
Należy zauważyć, że niestety nie każdy papier kolorowy dostępny na naszym rynku jest wytwarzany z należytą dbałością o środowisko. Najczęściej spotykanym „grzechem” producentów jest użycie:
-
niecertyfikowanej celulozy – może pochodzić z terenów dotkniętych wylesianiem
-
barwników zawierających metale ciężkie
-
chloru przy wybielaniu celulozy (zwłaszcza chloru elementarnego)
-
dużej ilości intensywnych pigmentów utrudniających odbarwianie podczas recyklingu
-
składników chemicznych nie spełniających kryteriów EU Ecolabel / Blue Angel
-
dodatków syntetycznych obniżających biodegradowalność
-
dużej ilości energii
-
wody bez obiegu zamkniętego
Który papier jest ekologiczny: barwiony w masie czy powierzchniowo
Papier barwiony w masie łatwo rozpoznać po jakości koloru: jest jednolity na całej powierzchni oraz w całym przekroju.
Przykładem takiego papieru jest PASTELLA.
https://panta.com.pl/papiery-kolorowe/429-pastella-58-goldcrest-yellow.html
Natomiast papier barwiony powierzchniowo ma kolorową tylko zewnętrzną warstwę. Gdy go przetniesz lub złamiesz, popatrz na jego krawędź; zobaczysz biały lub szary przekrój (środek).
Również w kontekście ekologii i wpływu na środowisko zauważamy istotne różnice
|
Aspekt |
Barwienie w masie |
Barwienie powierzchniowe |
|---|---|---|
|
Bezpieczeństwo chemiczne |
Wyższe (barwnik wnika do włókna, mniej chemikaliów) |
Niższe (powłoki, kleje, pigmenty powierzchniowe) |
|
Trwałość koloru |
Bardzo trwały |
Mniej trwały, łatwo ściera się |
|
Recykling |
Łatwiejszy |
Trudniejszy, pigmenty mogą utrudniać deinking (proces usuwania druku, aby umożliwić ich ponowne przetworzenie) |
|
Wpływ na środowisko |
Mniejszy |
Większy (emisje chemikaliów, trudniejszy recykling) |
Papier barwiony powierzchniowo może być bardziej problematyczny dla środowiska, a nawet dla zdrowia, głównie ze względu na stosowanie powłok, utrwalaczy i pigmentów powierzchniowych.
Barwienie w masie, np. aby otrzymać papiery PASTELLA czy KASKAD, jest bardziej ekologiczne, trwałe i bezpieczne, bo kolor wnika do włókna, a ilość zastosowanych chemikaliów pomocniczych jest minimalna.
https://panta.com.pl/22-papiery-kolorowe
Jakie certyfikaty świadczą, że papier barwiony w masie jest ekologiczny
Najłatwiejszym, a zarazem najpewniejszym sposobem upewnienia się, które kolorowe papiery są eko, jest sprawdzenie czy i jakie certyfikaty posiadają.
Głównymi certyfikatami świadczącymi o zgodności papierów z europejskimi normami ekologicznymi są:
-
EU Ecolabel
-
Nordic Swan Ecolabel (SVANEN)
-
Blue Angel
-
FSC
-
PEFC
-
Carbon Neutral
-
Cradle to Cradle
Certyfikaty te weryfikują:
-
typ użytych barwników
-
pochodzenie włókien
-
emisyjność procesu barwienia
-
możliwość recyklingu
Które papiery barwione w masie mają certyfikat Nordic Swan Ecolabel
Certyfikat Nordic Swan Ecolabel (SVANEN) jest przyznawany towarom spełniającym rygorystyczne wymogi środowiskowe, klimatyczne i zdrowotne. Trudność w jego uzyskaniu polega również na tym, że dotyczy nie tylko samego produktu, ale całej fabryki.
Aby papier barwiony w masie mógł otrzymać Nordic Swan Ecolabel (SVANEN), cały proces – począwszy od wyboru włókien, przez barwniki i dodatki chemiczne, po emisję, zużycie energii i recyrkulację wody – musi spełniać jedne z najbardziej restrykcyjnych norm ekologicznych na świecie.
Wymaganiom tym podołała szwedzka fabryka Lessebo Paper AB, wytwarzająca wysokiej jakości papiery barwione w masie::
* PASTELLA (oferowane w dużych arkuszach, np. A1 610x860)
https://panta.com.pl/szukaj?controller=search&s=PASTELLA
oraz
* KASKAD (oferowane w małych formatkach np. A4 210x297)
https://panta.com.pl/szukaj?controller=search&s=kaskad
W Polsce te szwedzkie papiery dystrybuuje firma PANTA, gwarantując ich dostępność oraz profesjonalne wsparcie, zarówno dla projektantów, drukarni jak i indywidualnych nabywców.
Podsumowanie
Szukając kolorowych papierów warto sprawdzać czy mają certyfikaty ekologiczne. Ich posiadanie daje gwarancję, że zarówno surowce (celuloza, barwniki), proces barwienia jak i możliwość recyklingu, spełniają wysokie standardy środowiskowe. Weź pod uwagę, że papiery barwione w masie są bardzie przyjazne środowisku niż barwione powierzchniowo.
Mamy jedną planetę.
Wybieraj papiery eko!